18. ágúst 2026
Gæðakerfi iðnmeistara: Hvað þarf að hafa í lagi fyrir virkniskoðun?
Höfundur: Böðvar Ingi Guðbjartsson
Hvað þarf iðnmeistari að hafa í lagi fyrir virkniskoðun gæðakerfis? Yfirlit yfir gæðakerfi iðnmeistara, HMS og undirbúning fyrir skoðun.
Iðnmeistarar sem taka að sér byggingarleyfisskyld verk þurfa að vera með gæðakerfi og geta sýnt fram á að það sé í virkri notkun.
Gæðakerfið á ekki aðeins að vera skjal sem liggur ónotað. Það þarf að endurspegla hvernig unnið er, hvernig verkefni eru skráð og hvernig staðið er að eftirliti og gæðastjórnun.
Hvað er gæðakerfi iðnmeistara?
Samkvæmt lögum um mannvirki áttu iðnmeistarar að hafa innleitt gæðakerfi fyrir byggingarleyfisskyldar framkvæmdir og í framhaldinu sækja um virkniskoðun á kerfinu.
Tilgangurinn er að tryggja að verklag, ábyrgð og eftirlit séu skipulögð og að hægt sé að sýna fram á að unnið sé samkvæmt því verklagi sem kerfið lýsir.
Hvað er virkniskoðun?
Virkniskoðun gengur út á að kanna hvort gæðakerfið sé raunverulega notað í starfseminni.
Það er því ekki nóg að eiga kerfið eða hafa einhvern tímann sett það upp. Iðnmeistarinn þarf að geta sýnt fram á að það sé notað og að viðeigandi skráningar og gögn séu til staðar.
Hlutverk Húsnæðis-, mannvirkja- og skipulagsstofnunar (HMS)
Húsnæðis-, mannvirkja- og skipulagsstofnun, HMS, hefur hlutverk varðandi eftirlit með gæðakerfum í byggingariðnaði.
Iðnmeistarar þurfa því að fylgjast með breytingum og leiðbeiningum sem kunna að hafa áhrif á þeirra starfsemi og gæðakerfi.
Eldri gæðakerfi geta þurft uppfærslu
Margir iðnmeistarar tóku upp gæðakerfi þegar kröfurnar tóku gildi fyrir rúmum áratug.
Ef kerfið hefur lítið verið uppfært síðan þá getur verið tímabært að fara yfir það og kanna hvort það samræmist núverandi verklagi og kröfum.
Hvað er gott að yfirfara fyrir virkniskoðun?
Meðal atriða sem gott er að fara yfir áður en virkniskoðun fer fram:
Hvort gæðakerfið sé uppfært
Hvort kerfið sé notað reglulega
Hvort gögn og skráningar úr verkefnum séu til staðar
Hvort verklag og ábyrgð séu skráð
Hvort eldri hlutar kerfisins þurfi endurskoðun
Markmiðið er að gæðakerfið endurspegli raunverulegt verklag iðnmeistarans en sé ekki aðeins til staðar til að uppfylla formlega kröfu.
Rafrænt eða á pappír?
Skoðunarstofnanir vilja hafa flest rafrænt og því betra að hafa kerfið rafrænt.
Enn mikilvægara er að iðnmeistarinn skilji hvernig kerfið virkar og geti notað það rétt.
Undirbúningur fyrir næstu virkniskoðun
Námskeið um gæðastjórnunarkerfi iðnmeistara getur verið gagnlegt fyrir þá sem vilja skilja kerfið betur, uppfæra eldri gögn eða undirbúa sig fyrir næstu virkniskoðun.
Vantar þig aðstoð með gæðakerfi iðnmeistara?
Lagnameistarinn veitir fræðslu og aðstoð vegna gæðastjórnunarkerfa iðnmeistara og undirbúnings fyrir virkniskoðun. Hafðu samband til að fá nánari upplýsingar.